door Iris Reijnders

1. inleiding

2. een langgerekt land

3. kaartgegevens

4. klimaat

5. booreilanden

6.geschiedenis

7godsdienst

8. lappen

9. trollen

10. Noors lesje

11. hoe spel je de letters in het Noors?  

Inleiding  

Jeg skal dere fortelle om Norge. ( Ik ga jullie nu iets over Noorwegen  vertellen )

Ik heb gekozen voor Noorwegen omdat het een heel mooi land is  en ik er geboren ben. De meeste foto’s in dit verslag komen uit mijn eigen fotoalbum.  

Een langgerekt land  

In  Noorwegen kan maar 4% van de grond voor landbouw worden gebruikt. In het breedste  gedeelte van het land ligt het Jotunheimergebergte. Het is bedekt met gletsjers en eeuwige sneeuw. De hoogste berg van Noorwegen is de  Glittertind die is ongeveer 2470 meter hoog. Van alle bergen in Noorwegen komen bruisende rivieren naar beneden. Daar wordt elektriciteit mee opgewekt. Noorwegen staat bekend om de fjorden die er zijn. Miljoenen jaren geleden zijn deze fjorden ontstaan. Op sommige plaatsen zijn deze fjorden wel 1000 meter diep. De langste en diepste fjord is het Sognefjord. Dit fjord is 1.200 meter diep en 160 kilometer lang. Deze inham word ook wel koning van de fjorden genoemd. Het ijs schuurde de fjorden in de bergen.  

Kaartgegevens

Noorwegen is een langgerekt land.Van het uiterste zuiden naar het noorden  is de afstand 1752 km. Noorwegen grenst aan Zweden , Finland en Rusland.Deze oostgrens is 1555 km lang.Aan de noord - , west -,zuidkant grenst Noorwegen aan de Noorse zee.Voor deze kust liggen wel 150.000 eilandjes.Voor zo’n groot land heeft Noorwegen maar weinig inwoners, ongeveer 4,5 miljoen. Gemiddeld wonen er 12 op een vierkante meter.

Kijk maar op de kaart. Alleen in Oslo wonen iets meer mensen.

Klimaat  

In Noorwegen valt het klimaat best wel mee.in de zomer is het in Noorwegen gemiddeld 10-16 graden Celsius. zijn de temperaturen in de zomer redelijk. Dat komt door de warme golfstroom,in de zomer  zijn   de  dagen in Noorwegen veel  langer dan bij ons.in het binnenland is het in de  winter flink koud.  In het  noorden kan het wel 40 graden vriezen. Het waait er dan niet en daarom is het bij  die temperatuur wel uit te houden. In december komt de zon hier niet  meer boven de horizon, het blijft dan weken lang donker. We noemen dit de poolnacht of middernachtzon. Het regent veel in Noorwegen. Ongeveer 2000 mm per jaar, maar de meeste regen valt in de winter.

 Middelen van bestaan  

De Noren leven vooral van vis. Ze verdienen hun geld met landbouw en zeevisserij. In het noorden van Noorwegen trekken ze ook vaak met de sleehonden erop uit. Aan de fjorden en in de plaatsen Bergen  en Stavanger is er veel olie, gas en fruitteelt. In het midden van het land vind je landbouw en veeteelt. Voor de Noorse kust liggen in de Noordzee grote olie-gasvelden. De boortorens halen daar olie en gas uit de bodem van de zee. Veel heeft Noorwegen hier niet van nodig het meeste gaat naar buitenland. Als er te veel olie op de markt komt gaat de prijs naar beneden. Een deel van het “oliegeld’’ wordt besteed om de industrie te helpen.

 Booreilanden

Noorwegen heeft heel veel olie en gas.Ze gebruiken het zelf niet. Alles in Noorwegen is elektrisch en wordt met schone waterkracht gemaakt.

Al het gas en olie gaat naar Europa. Vanuit Stavanger loopt een pijpleiding naar België die meer dan 1000 km langer is en zo groot dat je er gebukt door heen kan lopen. In Noorwegen staat het grootste booreiland ter wereld. Dat heet Troll. Een booreiland staat op de bodem van de zee en steekt een stuk boven water, Vanaf de bovenkant boort men naar olie. Op Troll staat een hotel van 13 verdiepingen hoog (Dat gele ding aan de voorkant) voor alle mensen die op dit platform werken. De foto laat Troll zien de dag voor het naar zijn plek werd gesleept. Hij steekt nu 140 meter boven water. Maar onderwater steekt nog 330 meter diep

Geschiedenis  

De vikingen leefden in Noorwegen, Zuid-Zweden en Denemarken. Van ongeveer 800 tot 1000 voor Christus gingen ze per schip op roof uit in andere Europese landen. al snel kwamen de vikingen erachter dat ze op een andere manier meer geld konden verdienen. Ze eisten van de stadsbestuurders een hoeveelheid geld. kregen ze die dan werd de stad gespaard anders werd de stad verwoest.  

Godsdienst

Na de tijd van de vikingen werden veel mensen katholiek, maar ook veel protestant. In de 11^e , 12^e , 13^e eeuw werden 1000 kerken gebouwd. Naar de rechtopstaande palen van  het geraamte werden de kerkjes stavkirke genoemd stav = paal of balk . Die kerken werden staafkerken genoemd. Van al die staafkerken zijn er nog 30 over. De rest is in elkaar gestort, afgebroken of door brand verwoest.

Lappen                                                                        

De lappen leven in het noorden van Noorwegen. Ze leven van het veeteelt. Deze groep mensen woont  aan de grens van rusland. De rendieren leveren hun melk, vlees en kleding. Ze hebben veel gekleurde kleren. Ze hebben aparte schoenen, die noemen ze skaller, deze schoenen zijn gemaakt van rendierhuid en riet.  

Trollen

In veel verhalen komen trollen voor. Er zijn verschillende trollen. bijv: bostrollen, bergtrollen en nukken. De nukken zijn trollen die in het water leven. Boeren waren vroeger bang voor deze trollen omdat ze dachten dat de oogst door deze trollen kon mislukken. Om dat te voorkomen zetten de boeren in de schuur een bord met pap neer voor de trollen. De bostrollen durven alleen in het donker rond te lopen want als ze in het licht komen veranderen ze in een stenen trol. Als er iets mis ging dachten de mensen vaak dat dat het werk van de trollen was.

Woorden                                                                              Tellen

Skole                                      =       School                     Null                  =       Nul

Nederlansk                            =       Nederland               En. Ett             =       Een

Hei                                          =       Hallo                        To                    =       Twee

Hadet bra                               =       Houdoe                   Tre                  =       Drie

Takk                                        =       Dankje wel              Fire                 =       Vier          

Vær so got                             =       alsjeblieft                 Fem                =       Vijf

navne                                      =       naam                       Seks               =       Zes

jeg heter                                 =       ik heet                      Sju (Syv)         =       Zeven

                                                                                          åttte                 =       Acht

                                                                                          Ni                    =       Negen

                                                                                          Ti                     =       Tien

Noors lesje:  

Zinnen  

Tor:           God dag. Jeg heter Tor. Hva heter du?      Goede dag. Ik heet Tor, Hoe heet jij

Carlo:        jeg heter Carlo.                                              Ik heet Carlo

Tor            Jeg er fra Norge.Hvor er du fra?                 Ik kom uit Noorwegen. Waar kom

                                                                                          Jij vandaan?     

Carlo         Jeg er fra Nederland                                     Ik kom uit Nederland

Tor:           Er du fra India eller Pakistan                        Kom jij uit India of Pakistan
indira:       Jeg er fra India                                              Ik kom uit India

Tor:           Og hva heter du?                                           En hoe heet jij?

Maria:       Maria                                                              Maria

Tor:           Er du fra Sør Amerika?                                Kom jij uit Zuid Amerika?

Maria:       Ja, fra Argentina                                            Ja uit Argentinie

Tor:           Hva heter du?                                                Hoe heet jij?

Hassan:    Jeg heter Hassan                                          Ik heet Hassan

Tor:           Er du også fra Sør Amerika?                      Kom jij ook uit Zuid Amerika

Hassan:    Nei, jeg er fra Iran                                          Nee, ik kom uit Iran

Tor:           Og hva heter du?                                           En hoe heet jij

Betty:        Jeg heter Betty og er fra USA                     Ik heet Betty en kom uit Amerika  

Hoe spel je de letters in het noors?

Wil je meer informatie over Noorwegen?? Kijk dan bij GOOGLE.

Terug naar spreekbeurten