


PAASEILAND
door
Irina ten Klooster
Waarom
dit onderwerp?
De
reden dat ik voor dit onderwerp heb gekozen is dat er heel mooie beelden staan.
Ik wilde daar wat meer van weten. Er is ook al heel veel onderzoek gedaan naar
de beelden. Omdat ik later archeoloog wil worden vind ik dat onderzoek wel
interessant.
Wat
ik ga vertellen over Paaseiland
Over
Paaseiland is veel te vertellen. Dat kan in dit werkstuk niet allemaal gedaan
worden. Ik heb een keuze gemaakt uit dingen die ik leuk vind.
Het
eiland is bekend geworden om de beelden. Die beelden zijn daar niet zomaar
gekomen. Daar moest een reden voor zijn en de mensen moesten ze kunnen maken. Je
kunt niet zomaar van alle soorten steen een beeld maken, vooral niet als je geen
goed gereedschap hebt. Daarom vertel ik eerst iets over Paaseiland zelf en hoe
het eiland aan de naam is gekomen. De vulkanen op het eiland zijn belangrijk
omdat deze ervoor gezorgd hebben dat er zachte steensoorten zijn. Planten en
dieren moeten ervoor zorgen dat de mensen die er wonen en woonden te eten
hebben. Er hebben verschillende soorten mensen gewoond op Paaseiland. Als deze
onderwerpen behandeld zijn vertel ik over de beelden. De beelden zijn niet meer
zo goed als ze vroeger waren. Ze moeten beschermd worden. Daar wordt veel
aandacht aan besteed. Er zijn ook heilige plekken geweest op Paaseiland. Ahu
Akivi was een heilige plek. Een ander onderwerp wat leuk is om over te vertellen
is een soort taal die ontdekt is op Paaseiland, een taal die gemaakt is met
tekens. Als laatste vertel ik over schilderingen op en in rotsen.
Aan de noordkust noemden de mensen Paaseiland Te Pito o TeHenua. Dat betekent: “de navel van de wereld”. Maar wij in Nederland noemden het Paaseiland. De reden hiervoor is dat het op paasdag is ontdekt, om precies te zijn op 5 april 1722 door de Nederlander Jacob Roggeveen. Maar waarschijnlijk hadden de Polynesiërs het eiland al 400 na Christus ontdekt. Het eiland heette eerst Paasschen eiland. Zo staat het op oude kaarten.
De naam Rapa Nui is
bedacht door een bezoeker uit Tahiti in de 19de eeuw. Hij zei dat het eiland
veel leek op het Tahitiaanse eiland Rapa maar dan groter, Nui, dus Rapa Nui.
Veel onderzoekers zijn het niet met hem eens.
De
bewoners van Paaseiland waren behoorlijk groot en sterk. Ze hadden een
bruinachtige huidskleur en aantrekkelijke gelaatstrekken. Ze zouden getatoeëerd
zijn met wonderlijke figuren. De oorlellen waren uitgerekt tot op de schouders
en ze droegen meestal witte blokjes als sieraad. Op de gezichten van de vrouwen
zat rode kleurstof. De mensen droegen witte mantels en tegen de zon droegen ze
rieten hoedjes.
Over Paaseiland
Paaseiland heeft een driehoekige
vorm en is 24 km lang. Het hoort bij Chili en is het meest afgelegen eiland ter
wereld. De Gambier eilanden zijn de eilanden die het dichtst bij Paaseiland
liggen maar het is nog 2500 km er vandaan en de Chileense kust is 3000 km ver
weg. Het weer is er meestal subtropisch. Dat komt omdat het dicht bij de
steenbokskeerkring ligt. De gemiddelde jaartemperatuur is 20o
C. Het verschil tussen hete en koude dagen is erg klein. De temperatuur is bijna
altijd tussen 17 en 23o
C. Er valt ongeveer twee keer zoveel regen per jaar als in Frankrijk. Het kan er
heel hard waaien.

Dit is paaseiland en word ook wel Rapa Nui genoemd.
Het eiland is van vulkanische
oorsprong. Op de drie hoeken van het eiland staan vulkanen: Poike, Rano Kao en
Maunga Terevaka. Van bijzonder belang is de meest oostelijke vulkaan die
onderdeel is van de Terevaka, de Rano Raraku omdat van het gesteente van deze
vulkaan bijna alle beelden van Paaseiland gemaakt zijn. De vulkanen hebben het
eiland gemaakt en van de vulkanen zijn de beelden gemaakt. Ze hebben dus een
grote rol gespeeld in het bestaan van Paaseiland.


Dit
is de oorspronkelijke vlag van Paaseiland.
Paaseiland
ligt afgelegen maar het is niet moeilijk om er te komen. Vanuit Chili kan je er
naar toe vliegen. Ook vanaf Tahiti. Sinds 1852 hoort het eiland bij Chili. Veel
eigenaren van hotels komen naar het vliegveld als er een vliegtuig land. Ze
willen de toeristen een kamer aanbieden in hun hotel. Je kunt niet iedere dag
naar Paaseiland, maar wel een paar keer per week.
De
landingsbaan van het vliegveld is erg goed omdat de NASA de baan heeft
verbeterd. De NASA komt uit Amerika en stuurt raketten de ruimte in. De baan is
een noodlandingsplaats voor de spaceshuttle.
De
vulkanen op Paaseiland
Rano Raraku
Rano
Raraku werkt nu niet meer maar heeft vroeger wel gewerkt. Hier werden bijna alle
Moai uitgehakt. Bij de vulkaan staan nu nog steeds veel Moai beelden. De
steensoort is zacht maar er zitten harde stukken in. Als ze bij een beeld maken
een hard stuk steen tegenkwamen stopten ze met het beeld maken. Het grootste
Moai beeld staat ook bij de vulkaan, dat beeld is 21 meter hoog. De steen van
deze vulkaan is het jongste gesteente van de vulkanen op Paaseiland, ongeveer
240.000 jaar oud. Naast de grote vulkaan waren er wel 70 kleine vulkanen.
De
Puna Pau en de Maunga Orito
Deze
vulkanen zijn belangrijk voor de cultuur van het eiland omdat hun gesteente de
Pukao gemaakt zijn. De Pukao zijn de kronen van de Moai beelden. De lichtrode
kleur komt door dat er veel roest in het gesteente zit, dat noem je ijzeroxide. 
Dit is het rode gesteente van de Puna Pau.
Rano
Kao
Van
het gesteente bij de voet van de Rano Kao maakten de inwoners van Paaseiland hun
messen en speerpunten. Deze steen is ongeveer 1 miljoen jaar oud en lijkt op
glas en is zeldzaam in de Stille Oceaan. De steen is erg hard en daardoor
geschikt voor het maken van messen. Aan de rand van de vulkaan zijn steile
rotsen van wel 300 meter recht naar beneden naar de zee.

Dit is de krater van de Rano Kao.
Planten
en dieren
Alle
dieren die nu op het eiland leven zijn er gekomen na de ontdekking door de
Europeanen. Sommige zijn meegebracht zoals rund, paard, schaap, varken, kat en
hond. Muizen en ratten kunnen uit de schepen gekomen zijn, maar er is ook een
rattensoort die naar het eiland gezwommen of gedreven kan zijn. Toen de
Europeanen het eiland ontdekten waren er alleen kippen. Misschien waren er ook
al ratten, maar dat is niet zeker. Op het eiland hebben later veel schapen
geleefd. Ze werden gehouden voor de wol en het vlees.
Er
komen nu nog vier soorten landvogels voor op het eiland die allemaal meegebracht
zijn. De bekendste is de huismus. Er komen twaalf soorten zeevogels voor.
Vroeger broedde op het eiland ook de grote fregat vogel.
In
zee zitten zeer veel soorten vissen en kreeften.
Plantensoorten
zijn er ook niet zo veel op het eiland. Voordat de Europeanen kwamen waren er
vooral mossen, varens, grassen en riet. Er moet ook een vlinderboom geweest
zijn. Een boom die er ook gestaan moet hebben is de Chileense honingpalm. De
vruchten van deze boom waren te eten en de onderzoekers denken dat de
oorspronkelijke bewoners ze ook gegeten hebben. Het kan zijn dat de ratten de
zaden van de bomen zijn gaan eten waardoor er geen nieuwe bomen meer bij gekomen
zijn en de boom hierdoor is uitgestorven. De bewoners die op het eiland waren
toen het ontdekt was, hadden akkers en aten een soort vijg, grote noten en rode
en witte wortelen.
Bijna
alle planten die nu nog groeien op Paaseiland zijn meegenomen. Guave groeit nu
veel op Paaseiland en er zijn veel soorten grassen. Bossen zijn er niet en
stonden er ook niet toen de Europeanen het eiland ontdekten.
De
verschillende soorten mensen
In
Paaseiland leefden heel wat verschillende soorten mensen. Zo had je de mensen
met korte oren en ook mensen met lange oren. De beelden zijn waarschijnlijk
gemaakt door de mensen met lange oren omdat de beelden lange oren hebben. Maar
er zijn verschillende meningen over. Want weer anderen denken net als Ron Fisher,
een onderzoeker, dat de lange oren de korte oren dwongen om als slaven voor hen
de Moai te maken. Maar na een lange tijd werden de lang oren verrast door de
korte oren en gedood en daarom zijn er nog beelden maar half af. Maar misschien
is het nog heel anders!
Heel
bekend is een tekening (een gravure) van een man van Paaseiland. Een gravure is
een ingekerfde tekening. De gravure heet “Man van het Paaseiland” en is
gemaakt door Bartoluzzi. Bartoluzzi is niet zelf op Paaseiland geweest, hij
heeft het getekend van een voorbeeld dat gemaakt is door Hodges, die met
Kapitein Cook een reis maakte naar de Zuidpool in 1777. Op de tekening is te
zien dat de man hele lange oorlellen heeft en een tooi van veren draagt. Er is
ook een tekening van een vrouw. Zij heeft ook hele lange oorlellen en heeft een
hoedje op met een punt in het midden en dit hoedje is gemaakt van stro. Het viel
de Europeanen op dat de mensen zoveel leken op Europeanen. Maar dat kan
natuurlijk ook aan de tekeningen van Hodges liggen.
De
jaren erna zijn er nog vele boten geweest die naar Paaseiland gevaren zijn. Rond
1800 moeten er ongeveer 1500 mensen hebben gewoond. De boten werden niet altijd
vriendelijk ontvangen. Sommige kapiteins hebben geprobeerd mensen van Paaseiland
gevangen te nemen om ze mee te nemen naar Europa. Deze mensen sprongen van boord
om terug te zwemmen, sommigen verdronken.
In
de jaren dertig van de vorige eeuw zijn er tentoonstellingen geweest in Europa
over Paaseiland en over voorwerpen van Paaseiland.

Dit zijn de mensen die vroeger op Paaseiland hebben gewoond met lange oren.
De
mensen op Paaseiland waren kannibalen dat wil zeggen dat ze mensen aten. Ze
waren kannibalen tot het christendom werd ingevoerd. Daarvoor hadden ze al heel
wat mensen opgegeten. Er waren ook feesten voor de kannibalen maar vrouwen en
kinderen mochten bijna nooit komen. Sommige mensen vonden de tenen en vingers
het lekkerst. De bewoners die opgegeten werden, werden eerst opgesloten in
hutten totdat ze geofferd werden aan de goden. De mensen aten andere mensen
vanwege de godsdienst, maar ook vanwege wraak of omdat ze gewoon zin hadden in
mensenvlees. Op deze manier ontstonden er weer nieuwe vijanden. De mens was het
enige grote zoogdier. Ze aten het meest vrouwen en kinderen. Ze waren zo gemeen
dat ze moesten zeggen tegen de familie van de gene die is opgegeten te zeggen:
je vlees zit tussen mijn tanden. Dat was een soort ritueel. En de familie van de
gene die is opgegeten werd dan nog bozer soms probeerde ze de kannibalen zelfs
te vermoorden.
De
Moai beelden.
Paaseiland
is bekend omdat er beelden op staan. Deze beelden zijn erg bijzonder en heten
Moai. Ze zijn gemaakt van lava van de vulkanen.
Toen
Jacob Roggeveen de beelden zag dacht hij dat ze van klei gemaakt waren, en
daarna volgestopt met kleine steentjes. Niemand weet waarom de beelden eigenlijk
gemaakt zijn. De onderzoekers denken dat de beelden zijn gemaakt door de
voorouders van de oorspronkelijke bewoners. De bewoners dachten waarschijnlijk
dat de beelden hen beschermden of dat de beelden met hen meeleefden. Bijna alle
beelden staan met hun rug naar het water, maar een paar kijken naar de zee. De
beelden zijn van twee tot twintig meter en wegen gemiddeld 12 ton. Ze zijn voor
het eerst opgegraven en gefotografeerd door Thor Heyerdahl. Dat was in de jaren
vijftig van de vorige eeuw. Er waren 250 jaar geleden
ook veel stammenoorlogen. Daarbij raakten veel Moai beelden beschadigd. Maar de
meesten zijn in jaren 50 weer gemaakt.
Op
de binnen- en buitenhellingen van de krater van de Rano Raraku staan of liggen
meer dan 395 Moai. Het is de meest indrukwekkende archeologische vindplaats op
de wereld. Het moet een heel bijzonder gezicht zijn om al die beelden te zien
staren in de verte. De figuren hebben overhangende wenkbrauwen en geen
oogholten. Ze hebben een klein voorhoofd en een uitstekende kin. Armen hebben de
beelden niet, deze zijn alleen maar aangegeven. De beelden houden op waar de
benen zouden moeten beginnen. Het grootste figuur van de Rano Raraku is 21 meter
hoog en is niet afgemaakt. Een ander figuur zit nog in de kraterwand en deze is
15 meter hoog en ook niet afgemaakt. In en rond de krater liggen veel figuren op
de oude transportwegen die zes tot acht meter lang zijn. Langs de kust liggen
veel figuren die niet zo lang zijn. Deze zijn ongeveer 4 meter. De Moai zijn aan
de onderkant 3 meter bij 2,5 meter.
Moai
beelden.
Er
is een beeld dat Paro heet. Hij weegt ongeveer tachtig ton. Dit beeld hebben ze
veel kilometers over de heuvels vervoerd. De onderzoekers weten niet hoe ze dat
gedaan hebben. Een Amerikaan denkt dat ze hiervoor hout gebruikten. Ze weten
alleen niet of er vroeger bomen groeiden die hiervoor lang en stevig genoeg
waren. Er is een afbeelding bekend uit 1722 waarop te zien is dat een beeld op
een steen staat die over boomstammen rolt. De bomen moeten dan wel heel stevig
zijn om niet kapot te gaan.
Andere
ideeën gaan uit van de mogelijkheid dat de beelden door de mensen over een laag
van wortels en zoete aardappels geduwd zijn. We weten nog steeds niet zeker hoe
het vroeger gedaan is.
Veel
mensen van Rapa Nui geloven dat de beelden verplaatst werden door mana, een
magische kracht. Lang geleden gebruiken grote koningen hun mana om de Moai te
bevelen hun plaats in te nemen. Mana wordt veel gebruikt in dit gebied. De
mensen van Rapa Nui geloven ook dat de Moai zelf mana bezaten. Dit kwam pas in
de beelden als hun witte koraalogen werden geplaatst. De beelden gebruikten de
mana om de mensen te beschermen. Nu heeft geen enkel beeld nog ogen van koraal
en dus is de mana weg.
De
beelden zijn ingedeeld in 3 groepen.
·
De eerste groep zijn de beelden van
de Rano Raraku die geen oogholte hebben.
·
De tweede groep zijn kleine figuren
die op platvormen hebben gestaan. Deze hebben nadat ze rechtop zijn gezet
oogholten gekregen.
·
De derde groep zijn kleine, brede
figuren zoals. De onderzoekers weten niet in welke volgorde de beelden gemaakt
zijn. Het enige wat ze weten is dat ze steeds groter werden.

Boven
op de beelden staan grote rode cilinders. Cilinders zijn buisvormige figuren
Deze worden pukao genoemd. Ze zijn gemaakt uit het gesteente van de kleine
krater Puna Pau. Niet alle figuren op het eiland hadden pukao. Aan de onderzijde
van de cilinder zat een holte zodat de cilinder op het hoofd van het beeld bleef
staan. Misschien moesten de pukao haren voorstellen, maar misschien ook wel een
tulband.
Max
Ernst is een beroemde kunstenaar en aan de schilderijen van hem kan je zien dat
hij mensen en afbeeldingen van Paaseiland als voorbeeld heeft gebruikt.

Een schilderij van Max Ernst
Het
conserveren van de beelden
Door de jaren heen zijn de beelden beschadigd door het weer. Dat heet verweren. Doordat de beelden omgegooid waren, en lang op de grond hebben gelegen zijn ze nog meer beschadigd geraakt. In de jaren vijftig van de vorige eeuw ging men de beelden weer rechtop gingen zetten en toen zagen ze hoe slecht de beelden eraan toe waren. Besloten is de beelden en wat er van over is beter te gaan bewaren, dat heet conserveren. De beelden zijn gemaakt van het vulkanische tuf van de Rano Raraku, dat is vulkanisch as met kleine stukjes gestolde lava erin. De kleur van de onverweerde steen is blauwgroen en een beetje bruinachtig. Als de steen verweerd is, is de kleur geelbruin zoals de kleur van leem.
Omdat
de steen poreus is neemt hij veel water op. Poreus is als er heel veel kleine
gaatjes en kanaaltjes in steen zitten die water kunnen opzuigen. Omdat veel
beelden lang op de grond hebben gelegen hebben ze veel water opgezogen waardoor
ze erg breekbaar zijn geworden. Door de wind werden de beelden weer droog
geblazen en later werden ze weer nat. Hierdoor is de steen voor een deel
veranderd in een soort klei. De beelden die zijn blijven staan hebben geen last
gehad van water uit de grond omdat ze op een stenen platform staan. De beelden
die nu nog op de grond liggen kunnen niet gered worden. De klei is zacht dus als
je hem dan zou optillen dan zou hij breken. Toch zijn er nog beelden die nog wel
gered kunnen worden. Deze beelden liggen op stenen of op rotsen. Voor deze
beelden hebben ze gezocht naar iets dat in de beelden kan trekken en er dan voor
kan zorgen dat de zachte steen weer aan elkaar gaat plakken. Het zoeken naar een
goede lijm heeft lang geduurd. In 1985 zijn ze het gaan proberen. Het beeld moet
dan eerst volgestopt worden met en ander middel dat er drie weken in moet
zitten. Hierdoor wordt het beeld steviger en dan kan de lijm gebruikt worden. Om
het beeld heen wordt een soort doos gemaakt van plastic die helemaal vol zit met
watten. Hierdoor kan het beeld lang nat gehouden worden met het middel en met de
lijm. Het beeld wordt dan ook beschermd tegen regen. Ze meten eerst de steen op
en weten dan hoe groot deze is. Ze weten dan precies hoeveel middel en lijm ze
moeten gebruiken om de hele steen weer sterk te maken.

Hier wordt een beeld opgetakeld om het te restaureren.
De beelden die zo behandeld zijn in 1986 zijn er nog steeds goed aan toe. Ze weten nu dat de bedachte methode goed werkt en kunnen nu meer beelden gaan conserveren. Een ander manier om de beelden te bewaren is het maken van een soort kopie van het beeld. Dat noemen ze een afdruk maken of afvormen. Zo willen ze een kopie maken die precies op het beeld lijkt. Op deze manier kunnen ze nieuwe beelden maken van de beelden die op de grond liggen en niet meer te maken zijn. Ze smeren de beelden in met rubbersoorten. Als de rubber hard is geworden kunnen ze deze van het beeld afhalen. Op de rubber smeren ze iets dat hard wordt waardoor de rubber niet zo snel kan scheuren. De rubber en het harde spul halen ze later van het beeld af en daar maken ze een hol beeld van. Deze laten ze vollopen met een combinatie van heel ingewikkelde stoffen. Het lijkt op steen. Ze zijn heel lang bezig geweest om goede stoffen te vinden die op het beeld gesmeerd kunnen worden en stoffen waarvan het beeld weer gemaakt wordt. De beelden worden ook nog geverfd zodat de kleur net echt is. De beelden die zo gemaakt zijn kunnen naar tentoonstellingen gebracht worden zodat ook mensen in andere landen de beelden van dichtbij kunnen zien.
Ahu
Akivi
Ahu
Akivi is een heiligdom op Paaseiland, dat gebouwd is in het jaar 1500. Het
bestaat uit zeven beelden die precies kijken naar het punt waar de zon onder
gaat op de langste dag. Het was het eerste gerestaureerde object op Paaseiland.
De beelden staan ook op lijn met de maan.
De
beelden staan ver op het land en kijken naar de zee. Dit is anders dan wat de
meeste beelden doen. De beelden lagen voorover toen ze gevonden werden en zijn
weer terug gezet op de stenen waar ze op stonden. De stenen platforms worden Ahu
genoemd. Bij het terugzetten van de beelden hebben ze veel voorwerpen gevonden
in putten achter de steen waar ze op stonden. In de putten zaten stukjes bot,
schelpen, visgerei en stukken lavaglas. Het is niet bekend of de putten gebruikt
werden voor crematies of begrafenissen. Ook bij andere Ahu’s zijn resten
gevonden van mensen, maar men denkt dat deze begrafenissen er pas zijn geweest
nadat de beelden waren omgegooid.
Volgens
de verhalen zijn de zeven Moai zeven jonge ontdekkingsreizigers die door de
Polynesische koning Hotu Matu'a werden uitgezonden om een nieuw thuis voor hem
en zijn volk te zoeken. Het zijn de enige Moai die naar de zee kijken.
Het
is heel goed mogelijk dat deze stenen reuzen de zeven ontdekkingsreizigers
moeten voorstellen, maar niemand weet het zeker. Net zoals niemand een antwoord
heeft op de vraag wat of wie ze voorstellen of waarom er maar zo weinig naar de
zee kijken.
De
zeven beelden van Ahu Akivi zijn ongeveer 4,8 meter hoog en wegen 18 ton.
De
langste Ahu is 90 meter, de kortste een paar meter. Sommige platforms zijn 4,5
meter hoog. Ze zijn allemaal even breed.

Dit zijn de beelden van de Ahu Akivi.
De
rongo-rongo
De
rongo-rongo was het schrift op Paaseiland. Het is net zoiets als de hiërogliefen
in Egypte. Het is nog altijd een raadsel wat de tekens betekenen. Ze weten nog
steeds de ontcijfering niet van dit schrift. De
onderzoekers zijn lang bezig geweest met het uitzoeken van wat het schrift
precies betekent. Het is geen schrift met letters zoals dat van ons. De tekens
kunnen vele dingen betekenen. Wat ze nu denken is dat de tekens namen en dingen
voorstellen. Door de volgorde wordt een verhaal verteld. Sommige belangrijke
mensen hadden vroeger ook een eigen symbool als handtekening dat ze op hun staf
tekenden. Het rongo-rongo wordt één van de minst begrepen schriften genoemd.

Dit
is rongo-rongo.
Er zijn nog 21 kleitabletten met de rongo-rongo maar vroeger waren er honderden. De 21 overgebleven kleitabletten zijn verspreid over verschillende musea en verzamelingen. Waarschijnlijk zijn de kleitabletten met haaientanden geschreven. Van de 21 kleitabletten hebben er 3 dezelfde tekst alleen dan net wat anders geschreven. Er is ook een klein stuk hout ontdekt met rongo-rongo. Dat was in 1868 gevonden door een pater. Dat is iemand uit de katholieke kerk.

Dit is een kleitablet.
De pater schreef in een brief aan de bisschop dat er wel honderden kleitabletten op paaseiland waren. Die schreef terug dat hij moest proberen om ze allemaal te verzamelen. Daarna moest hij ze gaan vertalen met hulp van de bevolking. oen de pater opnieuw opzoek ging kon hij er nog maar 21 vinden. Hij vroeg aan de bevolking hoe dat kon. De één zei dat ze verbrand waren omdat er kwade geesten in zouden zitten. En de ander zei dat iemand ze had verstopt om te zorgen dat ze niet vernietigd zouden worden.
Hoe
ziet rongo-rongo eruit?
Ze
hebben een heel bijzondere schrijfrichting want ze schreven van links naar
rechts en van onderen naar boven. Ze beginnen linksonder in de hoek.
Er
zijn veel tekens die op dieren lijken. Vaak zijn het vogels maar soms ook vissen
en hagedissen. Het meest voorkomende teken lijkt veel op een fregatvogel, dit
was het onderwerp van een geloof op het eiland en de vogel werd ook gebruikt
voor Make-Make, de oppergod.
Sommige
tekens lijken op boompjes of op balkjes. Door goed naar de figuren te kijken kan
je soms bedenken wat ze zouden kunnen betekenen. Een balkje dat uit twee delen
bestaat betekent volgens onderzoekers breken. Een ander figuurtje dat uit twee
delen bestaat betekent doorsnijden. Het teken dat zon moet zijn lijkt op een
kindertekening van een zon.
Er zijn tabletten gevonden waaraan je kunt zien dat ze met de maan te maken hebben. Op Paaseiland zijn ook verschillende oude maankalenders gevonden. Max Ernst heeft ook het rongo-rongo schrift gebruikt als voorbeeld voor schilderijen.

Een
schilderij van Max Ernst
Keith
Haring maakt schilderijen die eruit zien als graffiti. De afbeeldingen op zijn
schilderijen zijn net grote tekens van het rongo-rongo schrift.

Schilderijen van Keith Haring
Petrogliefen
Petrogliefen
zijn beschildering van rotsblokken en rotswanden. Ze zijn overal op aarde te
vinden, ook op Paaseiland. Op Paaseiland vindt je ze waar lava heeft gestroomd,
bij gladde rotsblokken of in grotten. Er zijn nu ongeveer 4300 Petrogliefen
geregistreerd op Paaseiland. Dat is 85% van alle Petrogliefen. Velen daarvan
laten afbeeldingen zien van dieren, vogels of vreemd uitziende vogelmensen. Er
zijn het meest vogelmensen gevonden. Dat is een combinatie van een fregatvogel
en een mens. Het motief van de zogenaamde vogelman was een godsdienstig symbool.
Deze speelde een rol bij de wisseling van macht rond 1500 na Christus. Er waren
toen deelnemers die meededen aan het vogelman ritueel. Ze moesten een ei vinden
van de visdief op de kleine eilandjes Motu Nui Motu Iti en Motu Kaokao.
Op
deze foto op de achtergrond
zie je de 3 eilandjes.
Toen
de krijgsmannen de macht overnamen gebruikten ze dit ritueel om het eiland te
beheersen. Als een vogelman een ei had gevonden deed hij dit in een rieten
mandje wat hij rond zijn nek bond en waarna hij terugzwom. Daarna werd de
vogelman voor een jaar aangewezen en dan wees hij de mensen aan die voor de
regering geofferd moesten worden. Hierdoor ontstonden er steeds weer nieuwe
oorlogen. De meeste Petrogliefen van vogelmannen zitten dicht bij de rand van
300 meter hoge klippen. Omdat de Petrogliefen erg op elkaar lijken
enken
onderzoekers dat ze door een groep ervaren kunstenaars gesneden zijn.
Vogelman-petrogliefen komen buiten het Orongo-gebied bijna niet voor. Andere
voorstellingen van Petrogliefen die op de eilanden te vinden zijn lijken erg op
de figuren van het Rongo-Rongo schrift.
Hier zie je Petrogliefen. Dit is ook een soort Petroglief.
Er zijn heel mooie tekeningen bekend van zeedieren die in de rotsen gesneden zijn. In de krater Rano Kano is een wezen te zien met het hoofd van een mens met een lange baard en toch lijkt het op een zeedier. Op een stuk lava in de buurt van Tongariki zijn een tonijn en een schildpad in de rotsen getekend. De staart van een tonijn lijkt op een hoed met gekrulde randen die vroeger gedragen werd. Om de tekeningen heen zitten allemaal kleine ronde holletjes. Onderzoekers denken dat deze gebruikt werden om te rekenen. Het lijkt erop dat iedere stam zijn eigen figuren had want overal op het eiland zijn verschillende figuren te vinden.
Bronvermelding
Internetadressen
De
Internet adressen waarop ik informatie gevonden heb. Maar ik heb bij google ook
nog op andere Internet adressen gezocht.
http://www.xs4all.nl/~carlkop/specials/pasen/rapanui.html
http://home.wanadoo.nl/hans.sluijter/reisverslag/bestof/bestofpaaseiland.htm
http://www.natuurwetenschappen.be/science/actus/expeditions/easter/page1
http://www.home.zonnet.nl/pollie_37/Paaseiland.htm
Boeken
Paaseiland: een raadsel? Redactie Arno Graf von Bothmer-Plates en veel andere schrijvers; 1990, Koninklijke Musea voor Kunst en Geschiedenis, Brussel
Krant
NRC
Handelsblad, Themabijlage Wereldreis, 10 en 11 januari 2004
Een
adembenemend openluchtmuseum, Marcel
Haenen, pagina 15
Wil je meer informatie over PAASEILAND?? Kijk dan bij GOOGLE.