Spreekbeurt
Ben Dierckens:

Vaartuigen door de eeuwen heen

Vind je mijn spreekbeurt tof, of kan je informatie gebruiken geef dan een dankmailtje aan Ben Dierckens

 

1)    Schepen heel lang geleden.

Scheepvaart - dat is varen op het water op één of ander voorwerp - is al bijna zo oud als de mensheid zelf.

De eerste vaartuigen waren vermoedelijk gewone boomstammen. Daarna werd de stam uitgehold en in de vorm van een boot gemaakt. De kano was uitgevonden. In het begin werden deze voortbewogen met handen en voeten. Achteraf gebruikte men lange stokken en roeiriemen.

 

Toen kreeg de mens in de gaten dat men vaster op het water lag als meerdere boomstammen aan elkaar werden gebonden. Het vlot was geboren. Later zette men er zeilen op. In bosarme gebieden had de mens geen beschikking over hout. Men wist zich te behelpen met rijsthout en stro.

In het Midden Oosten maakte men gebruik van dierenhuiden en gevlochten wilgenenten. In Egypte werden bundels papyrus samengebonden tot vaartuigen. Deze vaartuigen waren soms tot 22 m lang.


Gevlochten vlot met dierenhuiden

Egyptische Papyrusboot

 

  • De Phoeniciërs (+/- 1500 vC) Zij leefden aan de Oostkust van de Middellandse Zee (Syrië). Zij bouwden schepen met lange cederbomen uit Libanon. De schepen werden gekenmerkt door hun hoge gangboord en stevige dekken. De handelsschepen waren uitgerust met zeilen, de oorlogsschepen daarentegen werden geroeid.

  • De Assyriërs (+/- 700 vC): Zij bouwden voor de eerste maal sterke zeewaardige schepen. Zij beschikten reeds over grote galeien met twee boven elkaar gelegen rijen roeispanen. De handelsschepen waren een beetje plomp, maar de slanke oorlogsschepen waren vlot wendbaar. Deze laatsten hadden een stormram (zie foto) op de boeg.Met één enkele stoot konden ze een vijandelijk schip tot zinken brengen.
  • De Romeinen (tot +/- 500 nC): zij waren een oorlogszuchtig volk. Hun grote sterke schepen waren uitgerust met enterbruggen, die ze tijdens de strijd neerklapten op het dek van de tegenstander. Hierdoor werden ze onoverwinnelijk. De handelsvloot moest zorgen voor de bevoorrading van graan in Rome. Ongeveer 500 nC kwam er definitief een einde aan het Romeinse Rijk.

  • De Vikingen (800n/C): Dit volk, ook wel de Noormannen genoemd (leefden in Noord Europa), is bekend om zijn hoogontwikkelde scheepsbouwkunst. De typische "drakenschepen" hebben hun naam te danken aan de drakenkop op de boeg van het schip. De schepen werden geroeid en was voorzien van een vierkant zeil. Het waren de eerste Europeanen die de kust van Noord Amerika bereikten, reeds 600 jaar voor Columbus. Zij noemde Amerika toen "Vinland"
  • De Italianen (vanaf 1000 n/C): Na de val van Rome werd de Middellandse Zee beheerst door zeerovers. Vanaf het jaar 1000 begon het machtig geworden Italië terug een vloot schepen te bouwen. Zij maakten allerlei soorten schepen, zelfs oorlogsgaleien van 50 m lang. Ze werden voorzien van driehoekige zeilen en roeispanen.


2) Schepen vanaf de 13de eeuw.

  • De kruisvaarders: schepen werden gebouwd in opdracht van Westerse krijgsheren op scheepswerven in Venetië. Het waren lompe zeilschepen die zowel als vrachtschip en als oorlogsschip dienden. Soms zaten er honderden manschappen aan boord

  • De Portugese en Spaanse schepen
    Tegen het jaar 1500 brak er een koort uit om de wereld te gaan verkennen. De Portugezen en Spanjaarden speelden hier een zeer belangrijke rol in. In 1492 trachtte Columbus India te bereiken via het westen. (India ligt in het oosten). Columbus wou bewijzen dat de wereld een bol was. i.p.v. Naar India te varen ontdekte hij Amerika. Zo komt het dat we de oorspronkleijke bevolking van Amerika Indianen noemen.
  • De Portugees Vasco Da Gama bereikte India wel, hij vaarde rond Afrika in Oostelijke richting. Het duurde 26 maanden alvorens hij terug in Portugal aankwam.Een andere Portugees, Magellaan (stierf onderweg, reis werd afgemaakt door El Cano) maakte in 1519 de eerste reis rond de wereld met het zeilschip Victoria.

  • Spanje buitte ondertussen Zuid-Amerika uit en kon zo een machtige vloot uitbouwen. In 1588 ging de Spaanse Armada ten onder. Een technisch veel beter uitgeruste Engelse vloot bracht een einde aan 50 jaar Spaanse heerschappij
  • De Franse vloot: : In de zeventiende eeuw gingen de Fransen onder Lodewijk XIV een belangrijke rol spelen. De zonnekoning liet prachtige schepen bouwen, met als paradepaardje " Le Soleil Royal" (de koninklijke zon). Het schip was versierd met goud, kristal, koper... De ondergang van Frankrijk betekende ook het einde van het prachtige schip; het rotte weg in de Franse haven Cherbourg.

  • De Engelse vloot: In 1805, na hevige gevechten, verzekerden de Engelsen zich van een eeuw lang oppermacht ter zee. De "Victory", het schip van admiraal Nelson (leidde de gevechten en sneuvelde in de strijd) is nu te bewonderen in de haven van Portsmouth.

3) De moderne scheepvaart

  • In het begin van de 19 de eeuw zagen we de opkomst van de stoomschepen. Deze werden voortbewogen door scheepsraderen. Deze vaartuigen hadden een zeer beperkte snelheid. Het systeem werd uitgevonden in Schotland en via een Amerikaanse schilder belandde het in Amerika.
  • Daar werd in in 1826 de eerste stoomboot gebouwd die de oceaan naar Europa zou oversteken. Het schip was wel nog uitgerust met zeilen. De eerste oceaanreus die in 1860 van stapel liep was uitgerust met een scheepsschroef. In geval van nood had het schip nog zeilen en scheepsraderen. Van toen af werden de schepen alsmaar sneller en moderner.

  • Er werd strijd gevoerd om de "Blauwe Wimpel". Dit was een erkenning voor het schip dat het snelst de Atlantische Oceaan overstak. In 1912 zonk de Titanic op zijn eerste reis naar New York. Men dacht dat het schip zeer veilig en onzinkbaar was.Hoe het met de Titanic is afgelopen moet ik je niet vertellen zeker.
    Hiernaast zie je de laatste foto ooit   » » » » » » »
    genomen van de Titanic.

  • Vanaf dit moment zou men veel meer aandacht schenken aan de veiligheid op de schepen. Vele landen bouwden hun vloot uit, ook België. Tijdens WO II gingen echter veel schepen verloren in de strijd. De Belgische vloot werd meer dan gehalveerd.

«Tekening van de zinkende Titanic

De film Titanic met Leanardo DiCaprio en Kate Winslet was een prachtige romantische verfilming van de ramp.


Klik op foto voor link

 

Terug naar spreekbeurten