SUIKER
door
Elma Vroege en Ilka van Wieren
De geschiedenis
van suiker.
Suiker. Niet meer weg te denken uit ons dagelijks
leven. In elke huiskamer staat wel een suikerpot en in elke winkel is suiker
volop te krijgen. Vroeger was dat anders. Suiker was er toen weinig en daardoor
ook een duur artikel. Alleen rijke gezinnen konden dit betalen.
Honing en suikerriet
Voor het zoeten van eten en dranken gebruikten de mensen vroeger naast de sappen van planten en vruchten, zoals palmen en dadels, ook honing. Lange tijden was honing het belangrijkste zoetmiddel op de wereld. Het houden van bijen werd hierdoor erg populair. Het waren de Indiėrs, die als eersten gekristalliseerde suiker uit suikerriet wisten te halen. Hier voor persten ze sap uit en kookten dat vervolgens in tot een bruine zachte stroop, die later uit kristalliseerde tot suiker.
In 327 voor Christus maakte onze westerse wereld
voor het eerst kennis met suiker. Nearchos, admiraal van Alexander de Grote,
doelt op deze vorm van suiker als hij bij aankomst in Indus een enthousiast
bericht over 'een riet dat honing geeft zonder bijen'. Als het Romeinse rijk
zich richting het oosten uitbreid, ontstaat er een levendige handel in
suikerriet tussen China en het Romeinse rijk. Ook Perzie maakt kennis met het
suikerriet. Het lukt de Perzen om het rietsuikersap met melk te zuiveren en rietsuiker te maken die lijkt op op
de ruwe rietsuiker zoals wij die nu kennen. Het zijn dezelfde Perzen bij we voor
het eerst suikerbrood zijn tegen gekomen.
Suikerbrood is samen geperst in een kegelvorm, dat
voor gebruik met een hamer aan stukken wordt geslagen.
Wanneer de
Byzantijnen in 627 Perzie veroveren, maken zij voor het eerst kennis met het
suiker en het suikerbrood van de Perzen.
Het
telen van de suikerbiet
De suikerbieten op het land. 
De suikerbiet is een gewas dat goed groeit in het Nederlandse klimaat. Ook bij andere landen met dit Noordzee klimaat is de suikerbiet een populair gewas onder de akkerbouwers, al vraagt het telen van de suikerbieten veel zorg en aandacht. Vanaf het uitzaaien tot aan de oogst. Verder blijft de suikerbiet afhankelijk van het weer. Door gebruik te maken van moderne rooitechnieken kan de akkerbouwer bieten van een goede verwerkingskwaliteit afleveren aan de suikerfabriek, waardoor de boer een zo hoog mogelijke opbrengst per hectare realiseert. Want de akkerbouwer wordt afgerekend op de kwaliteit van zijn bieten. En deze kwaliteit wordt voornamelijk bepaald door het suikergehalte en door de hoeveelheid tarra, (tarra is de grond die nog aan de geoogste suikerbiet blijft vastzitten).
Het vervoer naar de fabriek
In de maand
september wordt begonnen met het rooien van de suikerbieten, daarna worden ze naar de suikerfabriek vervoerd. Het
grootste deel van de suikerbietenoogst in Nederland wordt over de weg vervoerd
met vrachtauto's, per trein of per schip komt ook voor.
In de
fabriek
De bieten worden in drie ą vier maanden verwerkt. Deze periode is vanaf half september tot aan het eind van het jaar. Dit noemen we de bietencampage. Het is een periode waarin de 6 fabrieken in Nederland het heel erg druk hebben. De mensen die daar werken zijn dag en nacht bezig.
Allemaal
suikersoorten
Er bestaan veel
soorten suikers zoals: kristalsuiker, fijne kristalsuiker, basterdsuiker,
poedersuiker, suikerklontjes,
kandijsuiker, vloeibare suiker en rietsuiker. We vertellen bij elk
suikersoort een stukje.
Kristalsuiker
Kristalsuiker is de witte suiker die iedereen kent.
Het bekendste gebruik van deze suikersoort in het huishouden is het gebruik in
koffie en thee. Ook wordt kristalsuiker gebruikt bij producten zoals chocolade,
yoghurt, koek,snoep,frisdranken en ijs. Kristalsuiker zorgt niet alleen voor
zoetheid maar wordt ook als verdikkingsmiddel.
Fijne kristalsuiker
Fijne tafelsuiker of fijne
kristalsuiker is een suikersoort met een fijnere kristal dan gewone kristal. Het
wordt gebruikt voor het strooien van suiker over gebak en voor in de thee of
koffie
Basterdsuiker
Basterdsuiker
wordt gemaakt door aan fijn gekookte of fijngemalen kristalsuiker toe te voegen
Voor nog donkere basterdsoorten wordt een carameloplossing (dat is verhitte
suiker) toegevoegd.
Poedersuiker
Poedersuiker is heel fijn gemalen
kristalsuiker. Naast een lekkere smaak geeft poedersuiker zoete lekkernijen als
oliebollen, pannenkoeken en wafels een feestelijk aanzien.
Suikerklontjes 
In 1840 wordt in
Oostenrijk het eerst echte suikerklontje gemaakt. Een suikermassa wordt daarvoor
in staven geperst en daarna in stukken geknipt. Later wordt er een ander methode
uitgevonden. Gekookte suikermassa wordt in in grote platte vormen met
tussenschotten gestort. Daarna wordt het geheel gecentrifugeerd waardoor het
laagje stroop er af wordt geslingerd, gedroogd en gezaagd. Naast suikerklontjes
van kristal zijn er ook suikerklontjes van rietsuiker.
Kandij
De Nederlandse
arts Boerhaave, die leefde van 1668 tot 1738, maakte de zwarte kandij
wereldberoemd. Deze kandij verzachtte keelpijnen, en was een beproefd middel
tegen verkoudheid.
Vloeibare
suiker
Vloeibare suiker is de algemene naam voor een dikke
suikeroplossing die onder andere door frisdrankfabrikanten wordt gebruikt.
Rietsuiker 
De naam zegt het al, het suiker komt uit riet. Suikerriet is over een groot deel van de wereld verspreid. De plant is bijna in alle tropische landen te vinden.
De vragen
1. Van
welke maand tot welke maand is de bietencampange?
Antwoord:
Half september tot december.
2. Noem
3 soorten of meer suikers.
Antwoord:
kristalsuiker, fijne kristalsuiker, basterdsuiker, poedersuiker, suikerklontjes,
kandij, vloeibare suiker en rietsuiker.
3. In
welk klimaat groeien suikerbieten goed?
Antwoord:
Noordzee klimaat
4. In
welk land werden de suikerklontjes uitgevonden?
Antwoord:
Oostenrijk
5. In
welk jaar werden de suikerklontjes uitgevonden?
Antwoord:
1840
6.
Waarvoor gebruikt men vloeibare suiker?
Antwoord:
voor frisdranken
7. Hoe
worden bieten naar de fabriek gebracht?
Antwoord:
Meestal met vrachtwagens ook met
schepen en treinen
8. Waar
groeit suikerriet het meest?
Antwoord:
In tropische landen.
Wil je meer informatie over SUIKER?? Kijk dan bij GOOGLE.